Açık Piyasa İşlemleri – APİ Nedir?

Gerekli gördüğü zamanlarda Merkez Bankası piyasalarda bulunan para arzını çoğaltmak ya da aksine azaltmak adına birtakım araçlar kullanmaktadır. Söz konusu araçlardan biri de açık piyasa işlemleridir. Açık piyasa işlemleri yardımı ile kredi ve para işlemlerini azaltmak ve enflasyonu önlemek temel amaçtır.

Günümüzde birçok ülkede oldukça aktif olarak kullanılan açık piyasa işlemleri ilk olarak Amerika’da 1800’lü yıllarda kullanılmaya başlanmıştır. Uygulamaya girmesinin ardından verdiği oldukça olumlu sonuçların ardından dünyanın hemen her yerine büyük bir hızla yayılmaya başlamıştır. Açık Piyasa İşlemleri tabiri çok sık kullanılan bir tabir olsa da birçok kişi gerçek anlamının ne olduğunu bilmemektedir.

En Net Açıklama İle Açık Piyasa İşlemleri Nedir ve Nasıl Yapılır?

Açık piyasa işlemlerinin ne olduğu ve nasıl kullanıldığını en anlaşılır bir şekilde ifade edebilmek adına bir örnek üzerinden gidelim. Piyasalarda kontrolden çıkmış bir fiyat artışının ve dolayısı ile beraberinde getirdiği oldukça hızlı bir enflasyon artışının yaşandığını varsayalım. Böyle bir durumda Merkez Bankası vakit kaybetmeden bünyesinde bulunmakta olan değerli evrakları satışa çıkaracaktır. Merkez Bankası tarafından satışa sunulan bu kıymetli evraklar bankalar tarafından satın alınır.

Bu durumda da bankaların kasalarında bulunan paralar alımları dolayısı ile Merkez Bankası’nın kasalarına geçecektir. Bir nevi Merkez Bankası bu hamlesi ile piyasadan para toplar ve bu sayede nakit hacminin azalmasına neden olur. Böylece talep hızla azalara ilk olarak fiyat artışları ve buna paralele olarak da enflasyon oranları azalmış olur.

Merkez Bankası elinde bulunan kıymetli evrak niteliği taşıyan hazine bonoları ve devlet tavillerini piyasadan satın alarak bünyesinde bulunan paraları piyasaya sürmektedir. Genellikle bankalardan satın alınan bu değerli evraklar karşılığında elde edilen paralar sayesinde piyasalardaki kredi ve para hacminin genişlemesi sağlanır. Para hacminin genişlemesi ise faizlerde düşüşlerin yaşanmasına ve yatırımlara özendirmeye ciddi katkı sağlamaktadır. Tüm bu işlemlerin sununda ekonomiye canlılık gelir. Hemen herkesin anlayacağı üzere Merkez Bankası açık piyasa işlemleri aracı sayesinde gerekli gördüğü tüm durumlarda piyasadan para çekebilir ya da piyasaya para sürebilir.

 

Bir önceki yazımız olan Alış Satış Farkı Nedir? başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ